ԽԱՉՄԵՐՈՒԿ
Սոնա Սերոբյան
Կանաչ. նարնջագույն. Կարմիր: Կանաչ...
- ճանապարհը մերն է, անցանք...
Մեքենաներն ու մարդիկ գալիս են, հասնում խաչմերուկին, երբ կարմիր է, սրտնեղված կանգ են առնում, և անհամբեր սպասում՝ կանաչ լույսին:
Կանաչ լույսը ամենացանկալին է բոլոր խաչմերուկներում. կյանքի խաչմերուկներում՝ նույնպես,
ՄԻՍՍ ԱԼԻՍԸ
Խորեն Արամունի
Ամեն հինգշաբթի միսս Ալիսը հաճախում էր վարսավիրանոց։ Թե քանի տարի ընդմիջում չէր տվել, չէր հիշում, իսկ վարսավիրի վկայությամբ՝ վեց տարվա ընթացքում միայն երկու անգամ, դա էլ անկողնային լինելու պատճառով, հեռախոսով խնդրել է, որ սպասարկությունը կատարեն տանը, ապա և ծերանոցում։
ԴԻՆՈԶԱՎՐԵՐԻ ՈՒ ՄԱՐԴԿԱՆՑ ՄԱՍԻՆ
Կարինե Խոդիկյան
Դուռը բացում եմ ու միանգամից հասկանում երեք շատ կարևոր բան։ Նախ, ինչո՞ւ են երկրի երեսից անհետացել դինոզավրերը, երկրորդ՝ ինչո՞ւ Սահարայում միայն ավազ է։ Ու դեռ այսքանը բավական չէ, միանգամից ու մեկընդմիշտ հասկանում եմ, որ կորած եմ, կոր-ծան-վա'ծ, որ ես չկա՛մ, իսկ իմ կանգնած տեղում ինչ-որ խրտվիլակ (երևի՝ ի՞մը) ջրից դուրս նետված ձկան պես բացուխուփ է անում աչքերը...
ՄԱԶԵ ԿԱՄՈՒՐՋ
Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան
Նրբանցքը հայտնի էր թրքերեն Եթիբուրուղ անունով, այսինքն՝ յոթ պտույտ: Մի ծայրը սկսվում էր հայաբնակ Բարոն-Ավագ փողոցից ու շենքերի արանքով, աստիճանաձև, յոթ անգամ պտույտ գործելուց հետո ընդհուպ միանում էր քաղաքի նշանավոր պողոտաներից մեկին: Այնքան նեղ էր, որ մի բեռնված էշ նրբանցք մտնելիս, անցորդը ստիպված էր մեջքով սեղմվել պատին...
ԱՍՏՂԵՐ, ՃՆՃՂՈՒԿՆԵՐ
Սիրանույշ Օհանյան
Ամեն գիշեր քնելուց առաջ Կան նայում էր աստղերին։ Սովորություն էր, որը ձևավորվել էր տարիների ընթացքում և դարձել անհրաժեշտություն։ Հատկապես սիրում էր ձմռան ցուրտ, պարզկա գիշերների երկինքը։ Երբ ամպամած էր լինում, և օրերով չէր երևում արեգակը, գիշերները դառնում էին անդեմ ու անհրապույր։
«ՀԱՄ ԴՐԱԽՏԻ, ՀԱՄ ԴԺՈԽՔԻ ԴՈՒՌՆ ԵՍ ԴՈՒ»
Շաքե
Հյուլե առ հյուլե, բջիջ առ բջիջ: Ցավոտ, անխուսափելի: Հասունացում, թե՞ ծերացում: Իսկ սաղմը դեռ մեջդ է: Աղջնակն ու կինը տակավին կիսատ, չապրված: Հոսում ես ետ, դեպի սկիզբը, թափառիկ պատառիկներ. բաց ճախրանք հանց ծիծեռ` կտրան ծերից: Սալաքարին կանգնած նանը, նախատատը: Մահվան առաջին այցը: Մահը՝ մի քանի կաթիլ արցունք և կարկաչուն ծիծաղ ու հռհռոց:
ՉԵ՞Ս ՈՒԶՈՒՄ ՄԵՈՆԵԼ , ՏԱ'Տ
Խորեն Արամունի
Խորհրդավոր երեկո էր։ Տատս մեռնում էր։ Շուրջ քսան այր ու կին տարբեր դիրքերով նստած փոքրիկ սենյակում սպասում էին։ Ոմանք նույնիսկ անհամբեր էին, կարճ տարածության վրա գնում գալիս ու տխուր հայացքով, սենյակի կենտրոնում, հատակին պառկած մահամերձ տատիս էին նայում։
Բ Ա Խ Տ
Ռոբերթ Սաֆարյան
Կինը հղի էր։ Քսան րոպեից ավել բարկ արևի տակ՝ նրանք կանգնած կառավարական աշխատողների բնակարանային շենքերի առջևից ձգվող լայն բուլվարում, որը քաղաքի կենտրոնը միացնում էր օդանավակայանին, տաքսիի էին սպասում քաղաք մեկնելու՝ հերթական բժշկական ստուգման համար։
ՍՏՎԵՐԱՑԱԾ ՄԱՐԴԸ
Խորեն Արամունի
Հարյուր քսան փաունդանոց, վաթսունը բոլորած սևամորթ մի անտունի էր, անգլերենով ասում են homeless: Չգիտեմ homeless բառը ինչքան անցյալ ունի, բայց ԱՆՏՈՒՆԻ- ին մեզ, հայերիս համար, հարազատ դարձած պատմական բառ է, դարերի խորքը տանող բառ, այն նաև հայկական ժողովրդական երգի ինչ որ տեսակի անվանում է։
ՀԱՏՎԱԾ
Սիրանույշ Օհանյան
Անկառավարելի դիպվածների ինքնազարգացող շղթաներով կաշկանդված երկինքները սպասում են իրենց ազատագրմանը։ Ես նայում եմ ժամանակի խաբուսիկ, մերթ ծերության, մերթ նորածնի կնճիռներով պատված դեմքին և որոնում նրա հայացքը՝ ուղղված ապագայից անցյալ։ ժամանակը թռչուն է. նրա աչքերը հակադիր կողմեր են նայում, և մարդկային ուղղագնա հայացքն անզոր է բռնելու թռչնային զույգ աչքերի տարամետ հայացքները։
ԿԱՂԱՆԴԻ ՆՎԵՐԸ
Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան
Ձմեռ պապին մտահոգ էր: Նվերների ընտրությունը տարեցտարի դժվարանում էր: Աշխարհի տարբեր կողմերից քամիները բերում էին անհամար տրտունջներ ու դժգոհություններ: Մարդիկ շատ էին փոխվել, երեխաները` նույնպես: Նախկինում նրանք գոհանում էին տիկնիկներով, արջուկներով, փուչիկներով ու քաղցրավենիներով:
ՍՊԱՍՈՒՄ
Խորեն Արամունի
Գրեյսը թեթև ժպիտը դեմքին անվաթոռին նստած, եկող գնացողին բարևում, ժպտում, օրհնում, շնորհակալություն հայտնում ու ձեռքը թեթև թափահարում էր։
Գրեյսն իր ծննդյան թվականը չէր հիշում, նրան թվում էր թե աշխարհի հետ ծնվել ու աշխարհի հետ գնալու է։
Ծերանոցում առանձին սենյակ էին հատկացրել Գրեյսին , ինքը չգիտեր թե քանի տարի առաջ էին իրեն բերել այդտեղ։
ԹԵՐԻ ԲՌՆԿՈՒՄՆԵՐ
Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան
Պատանի հասակում հարյուր մետրը վազել էր 12.4 վայրկյանում ու դարձել շրջանային ախոյան: Հիմա որքան զոռ էր տալիս ոտքերին, չէր կարողանում հասնել առջևից թեթևասահ քայլող բարձրակրունկ կնոջը: Տղամարդը չհասցրեց տեսնել կնոջ դեմքն ու միայն զգաց նրա անուշաբույր հևքը, երբ կինը համարյա քսվելով առաջ անցավ իրենից:
ՄԻՍՏՐ ՕՐԼԻՆ
Խորեն Արամունի
Քաղաքի հետ էր ծնվել Միստըր Օրլին։ Նույն տարիքն ունեին։ Միստըր Օրլին գիտեր դա։ Համաքաղաքացիները տոնել էին իրենց քաղաքի իննսուն ամյակը, բայց մոռացել էին Միստըր Օրլիին։
ՀՆՁՎՈՐԸ
Սիրանույշ Օհանյան
Լեռան ընդերքում անսահմանորեն տարածվող անջրդի հողերում թափառող սերմնացանը հանկարծ կապույտ երկնքին նայելու սուր պահանջ զգաց։ Շտապով բարձրացրեց գլուխն ու զայրացած բղավեց անակնկալ ցավից.
ԱՅՍՊԵՍ ԷԼ Է ԼԻՆՈՒՄ
Խորեն Արամունի
Պատմվածքս ավարտեցի ու մեծ ոգևորությամբ հեռախոսը ձեռքս առա։ Համար հավաքեցի։ Այդպես է, երբ, անկախ իր տեսակից, որևէ գրություն եմ ավարտում, զանգահարում եմ։
ԱՆՀՆԱՐԻՆ ՍԵՐ
Սիանոյշ Օհանյան
Կանխազգացումն իր հոտն ունի. դա ծաղկաբույր խոնավության հոտն է, որ լցնում է ռունգերս անձրևից առաջ։ Ամբողջ էությունս սկսում է շնչել կանխազգացման արբշիռ ու ցավոտ հոտը։ Ես արդեն գիտեմ գալիքի իմ ապրումները։
Կ Ա Թ Ի Լ Ը
Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան
Անծայրածիր Օվկիանում փարված ալիքներին ճոճվում էր Կաթիլը և խորհում, թե մինչև երբ պիտի լողա այսպես աննպատակ, թափառական: Իր ընկերները քանի անգամ ճամփորդեցին Ամպի հետ ու տուն վերադարձան՝ աշխարհ տեսած, փորձված...
Հ ա յ տ ն ու թ յ ու ն
Սիրանույշ Օհանյան
Այսպես պարզեցի, որ միայնակ Լեռն ունակ է օրհնել և անիծել։ Դրանով իսկ հասկացա, որ այդ Լեռն ապրում ու շնչում է այլ օրենքներով։ Տարբեր է նրա աշխարհը, տարբեր են նրա սկզբունքները։ Լեռան ոգին օտար էր թվում մյուս լեռների համեմատ։
Ա ն ա վ ա ր տ վ ա ծ ու թ յ ու ն
Սիրանույշ Օհանյան
Համակարգչի սև, փայլփլուն էկրանը մեկեն լուսավորվում է կապույտ երկնքի պես, և անշունչ մկնիկի անխոջ սլաքը որոնում-արթնացնում է լռության գրկում թաղված երգերին։ Գիշերվա մթին, դատարկ աչքերը նայում են շղարշված լուսամուտի պղտոր ապակիներից, իսկ համակարգիչն անզոր ոռնում է.
Փիլիսոփան ու շագանակագոյն աղջիկը
Շանթ Բաղրամեան
Հանդարտ գոյներով պատած երջանկութիւնը կամաց-կամաց իր տեղը տալիս էր ժանտախտային դեղինի: Փիլիսոփան հիւանդացել էր... Տարիների ցաւը երկաթափոշու պէս մոխրագոյնով էր ներկել նրա հոգին, իսկ հիմա անձրևի ներքոյ վազում էր ձերբազատւելու կաշկանդող սահմաններից:
Ն Ա Խ Ա ՊԱ Շ Ա Ր ՈՒ Մ
Կոլիա Տէր Յովհաննիսեան
Անաստազիայի հետ իմ մտերմութիւնը խորացաւ ինքնաբերաբար՝ ինքս էլ չհասկացայ, թէ ոնց կապւեցի էդ հրաշալի՝ ուրախ ու ծիծաղկոտ աղջկայ հետ,- պատմում էր մեր հարևանուհին Երևանում, երբ մի օր երեկոյեան հիւր էր մեզ մօտ և խօսք էր բացւել նախապաշարումների մասին:
Ա ն կ ո տ ր ու մ ը
Սիրանույշ Օհանյան
Գետի մեջտեղում մեծ ու անհրապույր մի քար էր դուրս ցցվել. այդ քարի վրա գլխիկոր նստել էր քայլողը: Արևն անխնա այրում էր թիկունքը, ջրի անդորրաբեր ձայնը թվում էր զայրացուցիչ ու անհանգստացնող: Երկինքը սպիտակել էր սպասումից, իսկ քայլողն արդեն անտարբեր էր դրա հանդեպ: Գետը հանդարտ իր ուղին էր շարունակում:
Ա Վ Ա Ր Տ
Սիրանույշ Օհանյան
Որոնողը քայլում էր, հա' քայլում, քայլում ու փնտռում էր, բայց չէր գտնում:
Ոչ ոտքեր ուներ, ոչ ձեռքեր: Ականջները վաղուց արդեն խլացել էին, անօգուտ զարդարանք դարձել, ուստի ճամփեքից մեկի ընթացքում կտրել-դեն էր գցել: Աչքերն էլ կուրացել էին,
Բ ռ ն կ ու մ ն ե ր
Սիրանույշ Օհանյան
Բարձրից նայողին թվաց, թե ներքևում չարաճճի կայծեր են պար բռնել. զվարթ կայծկլտում էին, թռչում էին դեպի երկինք, միմյանց բախվում-զորանում: Կայծերն աստիճանաբար միաձուլվում էին այստեղ-այնտեղ, փունջ-փունջ խայտում, հրե ձեռքերի նման որոնում- գտնում մեկմեկու:
Ց Ա Վ
Սիրանույշ Օհանյան
Ծանր էր կրելը: Ուսերը կտոր-կտոր էին լինում ու փշուր-փշուր թափվում սրտին: Սիրտն այրունաքամ էր լինում ծակող բեկորներից, բայց քնքշանքով տեղավորում էր դրանք իր թաքուն խորքերում:
Աշունը, ագռավը, սեմինարը
Սիրանույշ Օհանյան
Աշունը ժպտում էր դպրոցի բակում աճած բարդու կատարից: Ագռավը թառել էր երկաթյա սանդուղքի վերին աստիճաններից մեկին: Գեղեցիկ էր: Վզի ու կրծքի մի մասը գորշ կապտավուն երանգ ուներ, և աղջիկը շատ ցանկացավ բռնել ագռավի հայացքը:
Ճ օ ճ ա ն ա կ
Կոլիա Տէր Յովհաննիսեան
Գնանք էստեղից,-տղայի ձեռքը քաշելով ասաց աղջիկը: Նրան դուր չէր եկել դռան առջև խմբւած աղջիկների ու տղաների տեսքն ու ներսից լսւող երգը:
-Ո՞ւր գնանք,- զարմացաւ տղան ու կանգ առաւ,- էստեղ շատ լաւ է:
ՊՂՊՋԱԿ
Կոլիա Տէր Յովհաննիսեան
Լուր տարածւեց, թէ հնարաւոր է դիտել հայրենի հեռուստատեսութեան ծրագրերը արհեստական արբանեակի միջոցով: Իսկ դա կապւած լինելով ծախսերի ու զանազան գլխացաւանքների հետ, մօր սրտովը չէր: Հօր սնանկացումից ու վաղաժամ մահից յետոյ, որին յաջորդեց նրանց ակամայ կղզիացումն ու դժնդակ կեանքը, մայրը կուչ էր եկել, դարձել
Անդունդի Յատակին
Կոլիա Տէր Յովհաննիսեան
Էլեկրաէներգիա արտադրող ամերիկեան մակնիշի վիթխարի դիզել-գեներատորի տեղադրումը անդադար խոչնդոտւում էր զանազան դիպւածներով, որոնք բոլորն էլ բխում էին բանւորների տգիտութիւնից կամ անփորձ լինելուց: Դա յարուցում էր գործարանի տնօրինութեան անսքող դժգոհանքն ու զայրոյթը ազդելով պատասխանատու անձնակազմի, դրանց թւում հօրս ջղերի վրայ: Միայն ամերիկացի սառնարիւն